Η ΜονΕφΑθ 5005/2025 αποτελεί σημαντική απόφαση για την επικοινωνία γονέα με ανήλικο, καθώς ξεκαθαρίζει ότι η άρνηση του παιδιού δεν οδηγεί αυτομάτως σε περιορισμό της επικοινωνίας. Εφαρμόζοντας το άρθρο 1520 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η δια ζώσης επικοινωνία είναι απαραίτητη για την ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού και ότι ο γονέας με τον οποίο διαμένει το τέκνο οφείλει να τη διευκολύνει ενεργά. Το συμφέρον του παιδιού υπερισχύει, ακόμη και όταν υπάρχει έντονη αντίδραση του ανηλίκου.

---

Σύνοψη της υπόθεσης

Η υπόθεση αφορούσε τη ρύθμιση της επικοινωνίας πατέρα με ανήλικο τέκνο, ηλικίας περίπου έξι ετών. Η επιμέλεια είχε ανατεθεί προσωρινά στη μητέρα, ενώ το δικαίωμα επικοινωνίας του πατέρα είχε ρυθμιστεί επανειλημμένα με αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων και προσωρινές διαταγές.

Το παιδί εμφάνιζε έντονη άρνηση να ακολουθήσει τον πατέρα του και δεν είχε αναπτύξει σταθερό συναισθηματικό δεσμό μαζί του. Η μητέρα ζήτησε τη μεταρρύθμιση προηγούμενης απόφασης, ώστε να περιοριστεί η επικοινωνία. Το Δικαστήριο, όμως, απέρριψε την αίτηση, κρίνοντας ότι η διατήρηση της δια ζώσης επικοινωνίας, ακόμη και με διανυκτερεύσεις, εξυπηρετεί το συμφέρον του παιδιού.

---

Το βασικό νομικό ζήτημα

Το κεντρικό ζήτημα της απόφασης ήταν αν η άρνηση του ανηλίκου να επικοινωνήσει με τον γονέα με τον οποίο δεν διαμένει μπορεί να οδηγήσει σε περιορισμό ή μεταρρύθμιση της επικοινωνίας.

Το Εφετείο έκρινε ότι η άρνηση του παιδιού πρέπει ασφαλώς να λαμβάνεται υπόψη, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για να αποκλειστεί ή να περιοριστεί ουσιωδώς η επικοινωνία. Αντίθετα, το δικαστήριο τόνισε ότι η προσωπική, φυσική επαφή του παιδιού με τον γονέα είναι κρίσιμη για την ψυχοσυναισθηματική του ανάπτυξη.

---

Η νομική σημασία της απόφασης

Η απόφαση είναι σημαντική γιατί υπενθυμίζει ότι η επικοινωνία δεν είναι απλώς δικαίωμα του γονέα. Είναι και δικαίωμα του παιδιού.

Μετά τον ν. 4800/2021, το άρθρο 1520 ΑΚ αντιμετωπίζει την επικοινωνία ως λειτουργικό δικαίωμα και υποχρέωση. Ο γονέας με τον οποίο δεν διαμένει το παιδί έχει δικαίωμα και υποχρέωση ευρείας επικοινωνίας μαζί του, ενώ ο γονέας με τον οποίο διαμένει το παιδί οφείλει να διευκολύνει και να προωθεί την επικοινωνία αυτή.

Η απόφαση δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στο γεγονός ότι η μητέρα, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, παρέμενε αμέτοχη στις προσπάθειες του πατέρα να προσεγγίσει το παιδί και δεν πιθανολογήθηκε ότι το είχε προετοιμάσει θετικά για τις συναντήσεις τους.

---

Το ισχύον νομικό πλαίσιο και η υπαγωγή της υπόθεσης βήμα προς βήμα

Κατά το άρθρο 697 ΚΠολΔ, όσο εκκρεμεί η κύρια υπόθεση, το αρμόδιο δικαστήριο μπορεί να ανακαλέσει ή να μεταρρυθμίσει απόφαση ασφαλιστικών μέτρων. Δεν εξετάζει απλώς αν η προηγούμενη απόφαση ήταν ορθή, αλλά αν η συνέχιση του μέτρου εξακολουθεί να δικαιολογείται με βάση τις σημερινές συνθήκες.

Στην υπόθεση αυτή:

1. Υπήρχε εκκρεμοδικία μετά την αναίρεση προηγούμενης απόφασης.
2. Το Εφετείο ήταν αρμόδιο να εξετάσει τη μεταρρύθμιση.
3. Η μητέρα ζήτησε αλλαγή της προηγούμενης προσωρινής ρύθμισης επικοινωνίας.
4. Το Δικαστήριο εξέτασε τις πραγματικές συνθήκες: άρνηση παιδιού, συμπεριφορά γονέων, ανάγκη διατήρησης δεσμού με τον πατέρα.
5. Έκρινε ότι δεν υπήρχε λόγος ανάκλησης ή περιορισμού της επικοινωνίας.
6. Εφάρμοσε το άρθρο 1520 ΑΚ, δίνοντας προτεραιότητα στο συμφέρον του τέκνου και στη διατήρηση ουσιαστικής σχέσης με αμφότερους τους γονείς.

---

Πώς οδηγήθηκε το Δικαστήριο στην απόφαση

Το Δικαστήριο στάθμισε δύο αντίρροπα δεδομένα: αφενός την έντονη άρνηση του παιδιού απέναντι στον πατέρα, αφετέρου την ανάγκη του παιδιού να διατηρεί ουσιαστική σχέση και με τους δύο γονείς.

Η κρίσιμη σκέψη ήταν ότι η διαδικτυακή ή τηλεφωνική επικοινωνία δεν επαρκεί για τη δημιουργία υγιούς συναισθηματικού δεσμού. Η δια ζώσης επικοινωνία, η φυσική παρουσία, η φροντίδα, η τρυφερότητα και η σταδιακή εξοικείωση κρίθηκαν αναγκαίες για την ομαλή ψυχοσωματική ανάπτυξη του παιδιού.

---

Γιατί η απόφαση ενδιαφέρει γονείς σε αντιδικία

Η απόφαση στέλνει ένα καθαρό μήνυμα: ο γονέας που διαμένει με το παιδί δεν αρκεί να μην εμποδίζει εμφανώς την επικοινωνία. Οφείλει να τη διευκολύνει ενεργά.

Αυτό σημαίνει ψυχολογική προετοιμασία του παιδιού, αποφυγή αρνητικού κλίματος, συνεργασία με τον άλλο γονέα και αποτροπή συμπεριφορών που μπορούν να οδηγήσουν σε αποξένωση.

---

Συμπέρασμα

Η ΜονΕφΑθ 5005/2025 επιβεβαιώνει ότι η επικοινωνία γονέα και παιδιού δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως τυπική υποχρέωση ή ως δικαίωμα που εξαρτάται αποκλειστικά από τη στιγμιαία διάθεση του ανηλίκου.

Το συμφέρον του παιδιού απαιτεί σταθερότητα, παρουσία και ουσιαστική σχέση και με τους δύο γονείς, εκτός αν υπάρχουν εξαιρετικά σοβαροί λόγοι αποκλεισμού ή περιορισμού.

---

FAQ

Μπορεί να περιοριστεί η επικοινωνία αν το παιδί αρνείται να δει τον γονέα;

Ναι, αλλά όχι αυτόματα. Η άρνηση λαμβάνεται υπόψη, όμως πρέπει να εξετάζεται αν ο περιορισμός εξυπηρετεί πραγματικά το συμφέρον του παιδιού.

Τι προβλέπει το άρθρο 1520 ΑΚ;

Προβλέπει δικαίωμα και υποχρέωση ευρείας επικοινωνίας του παιδιού με τον γονέα με τον οποίο δεν διαμένει, με τεκμήριο επικοινωνίας στο 1/3 του συνολικού χρόνου.

Μπορεί να αλλάξει απόφαση ασφαλιστικών μέτρων;

Ναι. Κατά το άρθρο 697 ΚΠολΔ, το αρμόδιο δικαστήριο της κύριας υπόθεσης μπορεί να ανακαλέσει ή να μεταρρυθμίσει απόφαση ασφαλιστικών μέτρων.

Είναι αρκετή η τηλεφωνική ή διαδικτυακή επικοινωνία;

Όχι πάντα. Η απόφαση έκρινε ότι η δια ζώσης επικοινωνία είναι απαραίτητη για τη δημιουργία ουσιαστικού δεσμού.

---

Κλείστε ραντεβού για εξατομικευμένη νομική καθοδήγηση

Κάθε υπόθεση έχει ιδιαιτερότητες που χρήζουν προσοχής. Κλείστε online ραντεβού και λάβετε καθοδήγηση προσαρμοσμένη στη δική σας περίπτωση.